WIEDZA

Sięganie po rozwiązania logistyczne dla wspierania procesów zarządzania podmiotami – zarówno gospodarczymi, jak i ze sfery pozagospodarczej – staje się coraz bardziej powszechne, gdyż opinie o skuteczności rozwiązań opartych o zarządzanie logistyczne stają się powszechnie znane i udokumentowane. Niezależnie od tego, rozszerza się zakres stosowania logistyki. Próby aplikowania jej rozwiązań obserwujemy zarówno w sferze usług niematerialnych (jakkolwiek by to dziwnie nie brzmiało), jak też w obszarze podmiotów sektora publicznego. Można tu zadać pytanie o zakres stosowania logistyki – odpowiedź jest stosunkowo prosta – im więcej skutków (rezultatów działań) zależy od wsparcia logistycznego, tym większy jest zakres zarządzania logistycznego. Dlatego, jeżeli uznamy, że skuteczność funkcjonowania tych jednostek jest zależna w określonym zakresie od sprawności przepływów materiałowych, wówczas decyzja o nadaniu logistyce odpowiedniej rangi i wmontowaniu jej w strukturę organizacyjną organizacji staje się decyzją o charakterze strategicznym.

Funkcjonowanie przedsiębiorstw na rynku międzynarodowym wymaga umiejętności analizy otoczenia i antycypacji przyszłości oraz elastyczności w działaniu, ze skłonnością do ponoszenia ryzyka w związku z koniecznością funkcjonowania w warunkach niepewności. Zarządzanie przedsiębiorstwami logistycznymi w oparciu o zjawisko globalizacji działalności gospodarczej prowadzi do konieczności uwzględnienia różnorodności kulturowej w zarządzaniu i zdolności komunikowania się nie tylko na poziomie krajowym, ale również międzynarodowym przedsiębiorstw logistycznych. Konieczność zapewnienia bezpieczeństwa funkcjonowania przedsiębiorstw w warunkach ciągłych zmian wynika z dynamiki daleko idących zmian gospodarczych oraz społecznych. Ogromny wpływ na zachodzące zmiany ma między innymi upowszechnienie osiągnięć mikroelektroniki i telekomunikacji, co wymaga nowych umiejętności związanych z wykorzystaniem narzędzi i nowoczesnych środków łączności.

Logistyka i kapitał obrotowy netto to obecnie dwa elementy zarządzania, których wpływ na bezpieczeństwo funkcjonowania na rynku, konkurencyjność i standing finansowy przedsiębiorstw jest ogromny. Logistyka to proces zarządzania dostawami oraz przechowywaniem zapasów. W ostatnich latach najbardziej spektakularne sukcesy w biznesie osiągnęły przedsiębiorstwa, które potrafiły szybko i skutecznie dostarczać produkty odbiorcom dzięki skutecznemu zarządzaniu łańcuchem dostaw, czyli miały sprawnie zorganizowaną logistykę.

Sprawność procesu kompletacji zamówień ma duży wpływ na wydajność systemów dystrybucji, od których wymagana jest: terminowość, kompletność, zgodność i odpowiednia jakości dostaw. Wymagania te zmuszają przedsiębiorstwa do poszukiwania coraz bardziej efektywnych systemów kompletacji w zakresie stosowanych rozwiązań organizacyjnych i technologicznych. W artykule zostaną porównane pod względem organizacji i wydajności dwa modele kompletacji: kompletacja jednostopniowa (według zleceń) oraz kompletacja dwuwymiarowa (według zleceń).
Do wyznaczenia wydajności procesu kompletacji jednostopniowej i dwustopniowej została wykorzystana opracowana w Instytucie Logistyki i Magazynowania (ILiM) aplikacja informatyczna KMA, której opis funkcjonowania został opisany w artykułach w "Logistyce" (nr 5/2012, nr 1/2014 i 2/2014). Przy wykorzystaniu aplikacji zostały przeprowadzone badania symulacje wpływu zmienności ilości dokumentów, pozycji na dokumentach na wydajność kompletacji. Opis kompletacji jednostopniowej, przyjęte założenia oraz podstawowe schematy organizacyjne przedstawiono w poprzednim artykule opublikowanym w Logistyce nr 2/2014.

Badacze zajmujący się problematyką zarządzania od dawna poszukują odpowiedzi na pytania dotyczące podstaw sukcesu przedsiębiorstw - co decyduje o czołowej pozycji rynkowej, tworzeniu wartości dla interesariuszy czy zdobywaniu trwałej przewagi konkurencyjnej. Badania w tym obszarze zarządzania dotyczą w wielu przypadkach zagadnień zmian organizacyjnych, skierowanych na rozwój przedsiębiorstwa w kierunku zapewniającym wzrost efektywności, innowacyjność czy przywództwo produktowe.

Przedsiębiorstwa są typowymi przykładami systemów złożonych. Zarządzanie nimi, jako zbiorami wielu synergicznie powiązanych ze sobą elementów, wymaga zatem wiedzy i narzędzi z zakresu cybernetyki i teorii systemów. To stwierdzenie odnosi się także do zarządzania logistycznego - jednej z najdynamiczniej rozwijających się dziedzin zarządzania. Wiedza systemowa jest tu potrzebna, ponieważ umożliwia sprawniejsze identyfikowanie i eliminowanie powstających w przedsiębiorstwie-systemie sprzeczności oraz udoskonalanie go tak, aby jego elementy synergiczne ze sobą współdziałały.

Współcześnie do zasadniczych celów logistyki zalicza się, oprócz typowych decyzji jak: zmniejszenie zapasów, optymalizacja wykorzystania infrastruktury, wzrost pracy personelu, usprawnienie procesu zarządzania, poprawa poziomu obsługi klienta. Ponadto eliminacja ogniw pośrednich, szybki i bezawaryjny przepływ informacji, a także skrócenie czasu realizacji dostaw, przekładają się w końcowym efekcie na obniżenie kosztów przepływu dóbr. Takim instrumentem, który wspiera zmniejszanie kosztów są modele optymalizacji tras przewozowych.

Rachunek kosztów działań (ang. Activity-based Costing - ABC) jest nowoczesną metodą kalkulacji kosztów i oceny rentowności. Stan jej zastosowań w Polsce jest stosunkowo niski i nie zmienił się znacząco na przestrzeni ostatnich kilkunastu lat. Dotyczy to zwłaszcza sektora małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP), na co wskazują [...] badania przeprowadzone w Polsce przez Zielińskiego. Tezę tę potwierdzają doświadczenia autora niniejszego artykułu z badań prowadzonych od ponad dziesięciu lat w przedsiębiorstwach z sektora MŚP różnych branż.