WIEDZA

Rok 2026 będzie dla europejskiego transportu przełomowy – nie z powodu innowacji, lecz z powodu legislacji. Wchodzące w życie przepisy dotyczące systemu ETS II, rozszerzenie obowiązku raportowania emisji CO₂ oraz postępująca cyfryzacja dokumentacji transportowej (EFTI) sprawią, że utrzymanie rentowności stanie się większym wyzwaniem niż zdobywanie nowych zleceń. Z analiz Malcom Finance i dyskusji ekspertów podczas TransLogistica Poland 2025 wynika, że 2026 rok przyniesie rekordowy wzrost kosztów działalności i konieczność inwestycji w technologie, które pozwolą sprostać regulacjom.

Rok 2026 rozpocznie się od kompleksowych zmian w regulacjach Unii Europejskiej, które fundamentalnie zmienią funkcjonowanie sektora transportu, spedycji i logistyki. – Polskie firmy mają już niewiele czasu na dostosowanie swoich procesów do wymogów pełnej cyfryzacji, nowych systemów bezpieczeństwa oraz mechanizmów ochrony klimatu – mówi Joanna Porath, właścicielka agencji celnej AC Porath.

Od lutego 2026 r. przybędzie 645 km nowych dróg. Niestety nie tych oddanych do użytku, a dróg krajowych objętych opłatami w systemie e-TOLL. Rosną też stawki e-TOLL. Rządowe założenia zakładają, że budżet pozyska w ten sposób dodatkowo 2,7 mld zł w 2026 roku. Skąd wezmą się te pieniądze? Między innymi od firm transportowych. Wysoki wzrost PKB mógłby zrównoważyć dodatkowe koszty TSL, ale na razie nie przekłada się na większą liczbę zleceń. W I poł. tego roku masa przewiezionych ładunków spadła o 13,4% rok do roku.

Rozporządzenie EUDR (EU Deforestation Regulation) stanowi kolejny etap działań Unii Europejskiej na rzecz zrównoważonego handlu międzynarodowego. To również jedno z najbardziej złożonych i wymagających przedsięwzięć regulacyjnych ostatnich lat. Jego celem jest ograniczenie wprowadzania na rynek UE towarów, które przyczyniają się do wylesiania lub degradacji lasów. W praktyce oznacza to, że przedsiębiorstwa importujące lub eksportujące towary takie jak kawa, kakao, soja, drewno, guma, olej palmowy czy produkty pochodne (np. papier, meble, skóra) będą musiały wykazać pełną przejrzystość swoich łańcuchów dostaw. Jak się na nie przygotować?

Przewoźnicy oczekują lepszych regulacji, tańszego finansowania i równych zasad konkurencji. Polskie firmy transportowe nie potrafią dziś wskazać jednego priorytetu, który pomógłby im w obecnym kryzysie – potrzebują wsparcia w wielu obszarach jednocześnie.Z najnowszego badania Bibby Financial Services, zrealizowanego przez Keralla Research we wrześniu 2025 r., wynika, że37 proc. przewoźników oczekuje lepszej ochrony ze strony państwa,36 proc. liczy na łatwiejszy dostęp do finansowania,36 proc. – na zmniejszenie obciążeń unijnych, a35 proc. – na niższe koszty kredytów.

Rok 2026 będzie kluczowy dla zakończenia negocjacji w sprawie Nowego Unijnego Kodeksu Celnego (nUKC), który fundamentalnie zmieni funkcjonowanie systemu celnego w UE. – To ważny moment dla tysięcy firm działających w handlu międzynarodowym. Muszą przygotować się na największą transformację systemu celnego od dekad – mówi Joanna Porath, właścicielka agencji celnej AC Porath.

Od 1 października 2025 r. każda firma eksportująca towary do Arabii Saudyjskiej będzie musiała uzyskać w systemie SABER tzw. Shipment Certificate. Musi to zrobić jeszcze przed złożeniem zgłoszenia celnego. – Bez certyfikatu nie będzie możliwa odprawa celna – ostrzega Joanna Porath, właścicielka agencji celnej AC Porath.

Nieterminowe płatności potrafią sparaliżować firmę – szczególnie w branży TSL, gdzie koszty rosną z dnia na dzień, a marże są minimalne. Każdy dzień zwłoki to realne ryzyko utraty płynności. Pytanie brzmi: czy prawo faktycznie stoi po stronie wierzyciela, a jeśli tak – jak z niego skutecznie korzystać?