Raport Cushman & Wakefield – The Changing Face of Distribution: The Shape of Things to Come

Międzynarodowa firma doradcza Cushman & Wakefield opublikowała w 2019 roku raport „The Changing Face of Distribution: The Shape of Things to Come” poświęcony obecnym i przewidywanym w najbliższych latach kluczowym korytarzom logistycznym i transportowym, które powstaną do 2030 roku i będą wspierały rozwój branży logistycznej w Europie. Z raportu wynika, że główny korytarz dystrybucyjny Europy, ciągnący się od krajów Beneluksu do północnych Włoch (zwany „Blue Banana” ze względu na jego charakterystyczny kształt), przekształcił się w kilka korytarzy w odpowiedzi na poszerzenie UE i pojawienie się nowych autostrad.

Zdaniem analityków Cushman & Wakefield (C&W) z Paryża i Londynu, którzy przygotowali raport (Lisa Graham, Elisabeth Troni, Rob Hall), europejskie korytarze logistyczne będą jednak nadal ewoluowały ze względu na takie czynniki, jak: rosnący wolumen przewozów towarowych, który w ciągu kolejnej dekady wzrośnie o 22%, wzrost kosztów transportu, niedobory pracownicze oraz zagęszczenie ruchu drogowego. Do dużych zmian w tym zakresie przyczynia się także rozwój handlu internetowego i nowych technologii, takich jak internet rzeczy oraz łączność multimodalna i sieci transportowe. Istotny wpływ będą miały również kwestie polityczne, w tym wyjście Wielkiej Brytanii z Unii Europejskiej.

W raporcie wskazano na 8 głównych korytarzy logistycznych, które mogą wpłynąć na rozwój logistyki w Europie. Podzielono je na nowe rynki, rynki roku 2025 oraz rynki roku 2030, w zależności od tego, kiedy osiągną pełną gotowość operacyjną (niektóre są uzależnione od dostępności lub niezawodności infrastruktury, bądź od rozwiązania przeszkód natury prawnej). Autorzy opracowania określili je następująco:

• pierwotny, niebieski banan (blue banana) – korytarz, przez który towary są wwożone do Europy, przebiegający przez porty w krajach Beneluksu, Nadrenię w Niemczech i dalej do północnych Włoch. Ze względu na rosnące znaczenie portów śródziemnomorskich korytarz ten może zostać wydłużony w przyszłości do Genui we Włoszech
• korytarz brytyjski – wskutek brexitu brytyjskie sieci morskie, drogowe i kolejowe nie będą już oficjalnie częścią korytarza Morze Północne – Morze Śródziemne transeuropejskiej sieci transportowej (TEN-T) oraz wzrośnie znaczenie łańcuchów dostaw wewnątrz Wielkiej Brytanii. Brexit może spowodować wzrost uzależnienia branży logistycznej od portów brytyjskich
• korytarz irlandzki – powstaje nowy szlak morski pomiędzy portami w Cork i Dublinie na terenie Irlandii a portami w Zeebrugge i Antwerpii w Belgii. Ze względu na ograniczoną przepustowość portu w Zeebrugge wzrost popytu na powierzchnie mogą odnotować pobliska Gandawa w Belgii a nawet Zelandia w Holandii
• korytarz iberyjski – dostępność wykwalifikowanej i tańszej siły roboczej w Hiszpanii i Portugalii już przyciąga niemieckie firmy motoryzacyjne. Dzięki nowym liniom kolejowych i innym połączeniom transportowym wolumen przewozów może wzrosnąć w najbliższych 5-7 latach
• korytarz środkowoeuropejski – inwestycje w sieć autostrad i połączeń kolejowych w ramach TEN-T zwiększyły już efektywność dystrybucji wzdłuż istniejącego korytarza. Jeżeli zostanie on ostatecznie doprowadzony do północnych Włoch, może się połączyć ze szlakiem niebieskiego banana w Bolonii i Mediolanie
• korytarz Morza Północnego – dystrybucja w ramach tego korytarza, łączącego port w Hamburgu z Kopenhagą i Malmö, znacząco się poprawi po ukończeniu w 2021 roku tunelu pomiędzy Rødby a Puttgarden, który będzie dostępny dla pojazdów ciężarowych i pociągów towarowych
• korytarz Morza Czarnego – przyszły korytarz dystrybucyjny, który zostanie połączony z „bananem” środkowoeuropejskim po ukończeniu części sieci kolejowej i autostradowej Ren – Dunaj w ramach TEN-T, łączącej Budapeszt z Morzem Czarnym. Z tego względu kluczową rolę mogą odgrywać rynki rumuńskie, takie jak Bukareszt
• korytarz bałtycki – wzrost znaczenia krajów nadbałtyckich jako lokalizacji przemysłowych będzie uzależniony od wybudowania sieci autostradowej, drogowej i kolejowej w ramach TEN-T, które połączą ten region z Finlandią, Polską, Czechami i Niemcami. Konieczne są znaczne inwestycje infrastrukturalne, które mogą umożliwić dalszy rozwój tego korytarza w dłuższej perspektywie.

Rys. 1. Obecne i przewidywane nowe, kluczowe korytarze logistyczne w Europie.
Źródło: Graham L., Troni E., Hall R., The Changing Face of Distribution: The Shape of Things to Come, Cushman & Wakefield, 2019, s. 2.

W raporcie C&W wskazuje się m.in. na prognozy Eurostatu mówiące o wzroście popytu na transport towarowy w Europie kontynentalnej aż o 182% w latach 2010-2050. Jednak rosnące koszty operacyjne firm logistycznych i transportowych (których wartość wzrośnie wg szacunków od 40% w 2030 roku do 80% w 2050 roku), związane m.in. z ujemnym wpływem transportu towarowego na środowisko, czy wykorzystywaniem w coraz większym stopniu dróg dojazdowych bezpośrednio do adresatów, wywierać będą narastającą presję na przewoźników, aby dostosowali się do zmian zarówno w zakresie środków transportu, organizacji łańcuchów dostaw, jak i źródeł paliw. W międzyczasie maleć będą zasoby siły roboczej, a na europejskich drogach i autostradach wzrośnie zatłoczenie ruchu. Według najnowszego badania Inrix^*, 10 największych w Europie hotspotów ruchu drogowego mogłoby generować ponad 205 mld euro kosztów ekonomicznych do 2025 r.

Szerzej nt. raportu Cushman & Wakefield w najbliższym wydaniu czasopisma „Logistyka”.