Powstanie i rozwój struktur systemu elektroenergetycznego wymagają prowadzenia procesu koordynacyjnego, którego zadaniem jest planowanie rozwoju sieci elektroenergetycznej. Realizacja tego procesu była i jest uwarunkowana bieżącymi możliwościami technicznymi i formalnymi wytycznymi. Nie można tutaj pominąć uwarunkowań zewnętrznych funkcjonowania energetyki.
Do tych uwarunkowań można zaliczyć charakter gospodarki energetycznej kraju, który w obecnym okresie identyfikuje się z gospodarką rynkową. W szczególności potrzeba opracowywania długoterminowych planów rozwojowych wynika z następujących przyczyn:
- prawnych – ustawa Prawo energetyczne w art. 16 oraz rozporządzenie „systemowe” w art. 29 i art. 32 nakładają na przedsiębiorstwa energetyczne obowiązek sporządzania planów rozwoju oraz współpracy w zakresie sporządzania planów rozwoju sieci przesyłowej i koordynowanej sieci 110 kV;
- ekonomiczno-technicznych – brak koncepcji rozwoju sieci na większych obszarach może skutkować przyjęciem rozwiązań, które po kilku latach okazują się chybione inwestycyjnie lub też są rozwiązaniami o niewystarczającej pewności zasilania bądź też o wysokich kosztach eksploatacyjnych;
- organizacyjnych – tworzenia rynków lokalnych oraz transgranicznych.
Z powyższych przesłanek wynika, że konieczność prowadzenia procesu planowania rozwoju sieci jest niepodważalna. Z kolei z tej konieczności wynika potrzeba stosowania nowoczesnej, spójnej metodyki planowania rozwoju sieci elektroenergetycznej oraz odpowiednich narzędzi obliczeniowych. Potrzeba ta musi uwzględniać zmianę podejścia do sieci i jej wykorzystania. W warunkach demonopolizacji elektroenergetyki i wdrożenia rynku energii podstawowym zadaniem procesu planowania rozwoju i modernizacji sieci staje się likwidacja ograniczeń zdolności przesyłowej. Brak swobody w zakresie realizacji transakcji handlowych jest przyczyną ograniczania konkurencji na rynku, a w konsekwencji – przyczyną zwiększenia kosztów zakupu energii elektrycznej przez odbiorców końcowych. Likwidacja ograniczeń transportowych (przesyłowych) z jednej strony zmniejsza koszt generacji wymuszonej, jednak z drugiej strony wymaga przeprowadzenia inwestycji lub modernizacji obiektów sieciowych, powodujących zwiększenie kosztów infrastruktury sieciowej. Ponieważ koszt zakupu energii elektrycznej przez odbiorców końcowych składa się z dwóch podstawowych składników: kosztu energii elektrycznej i kosztu jej przesyłu, więc konieczne jest znalezienie uzasadnionego ekonomicznie poziomu inwestowania i rozwoju sieci, równoważącego przyrost nakładów z przyrostem efektów wynikających z likwidacji ograniczeń.
Cały artykuł jest dostępny poniżej w formacie PDF.
Źródło: Czasopismo Logistyka