P.U.P „Poczta Polska” przed 2009 rokiem. Konieczność zmian – cz. 2

"Dobry los nie jest sprzymierzeńcem bezczynnych"
Sofokles

Przedstawione w poprzedniej części artykułu statystyki są niewielką pociechą, gdyż to nie litewskiego czy łotewskiego operatora należy się obawiać, ale niektórych wymienionych liderów rynku, tym bardziej, że są oni na tym rynku już obecni poprzez swoje spółki zależne. I tak, niemiecka poczta działa poprzez DHL, poczta francuska i szwedzka poprzez DPD (do niedawna Masterlink), poczta brytyjska przez GLS (poprzednio Szybka Paczka), a holenderska przez TNT. Dodatkowo następuje konsolidacja firm (połączenie Servisco i DHL) i jednocześnie konsolidacja rynku, gdyż cztery firmy (DHL, Stolica, GLS i DPD) przejęły już ponad 75% lukratywnego rynku przesyłek ekspresowych, a według szacunków, udział Poczty Polskiej w 2006 roku znowu spadł i wynosić będzie około 2%.

Gdyby to porównanie miało się odbyć już w chwili obecnej, Poczta Polska nie miałaby najmniejszych szans w konfrontacji z zagranicznymi konkurentami. Możliwość dokonania tak zwanego "żabiego skoku" w technologii, to jest przejścia do najbardziej nowoczesnych technologicznie rozwiązań z pominięciem technologii przejściowych, nieco tę pozycję konkurencyjną może poprawić. Inaczej mówiąc, polega to na zwykłym naśladownictwie najlepszych rozwiązań, co – jak pokazuje praktyka – jest w gospodarce często jedynym rozsądnym postępowaniem. W dalszych rozważaniach pomocna może się okazać analiza SWOT, którą na potrzeby niniejszego opracowania przeprowadzono. Wykorzystywanie takiego narzędzia zaobserwować można w części przedsiębiorstw, jednak w większości nie obejmuje ona wszystkich czynników. Czynniki często są mylone, nie wspominając już o pełnej analizie, zawierającej wartościowanie tychże czynników. Oczywiście jest to analiza ściśle subiektywna, dokonana przez osobę nie pracującą w Poczcie Polskiej i w związku z tym może wywołać (szczególnie w zakresie słabych stron) duże emocje. Mimo wad podejścia "SWOT-owego", takie zewnętrzne spojrzenie jest bardzo przydatne, a w związku z tym zasadne wydaje się przedstawienie jego wyników w artykule.

Analiza SWOT P.U.P "Poczta Polska"
Mocne strony (wnętrze firmy)
• marka i tradycja – długi staż na rynku (status operatora narodowego)
• dobra znajomość dostawców
• możliwość poszerzania asortymentu usług (płynność umożliwiająca wprowadzanie innowacji)
• przejściowy monopol w niektórych segmentach rynku
• duża, ogólnopolska sieć dystrybucji usług
• dominujący udział w niektórych rynkach
• silna pozycja negocjacyjna
• łatwość dostępu do organów tworzących przepisy prawne
• bardzo dobra znajomość rynków lokalnych i globalnych
• dobra współpraca z narodowymi operatorami pocztowymi w Europie i na świecie.

Słabe strony (wnętrze firmy)
• słabnące perspektywy rozwoju firmy w przyszłości
• niekorzystny wizerunek firmy w otoczeniu powodowany monopolistycznym charakterem działania
• system księgowy uniemożliwiający wyodrębnienie kosztów poszczególnych rodzajów usług, procesów, kosztów obsługi klientów
• brak lub niepełne wdrożenie kompleksowych systemów wspomagających zarządzanie i eksploatację zasobów technicznych firmy
• niezadowalająca jakość świadczonych usług
• nieodpowiedni podział kompetencji wśród poszczególnych szczebli zarządzania, co przyczynia się do trudności w równoczesnym kierowaniu przez Zarząd zagadnieniami strategicznymi i operacyjnymi
• słabo rozwinięte zaplecze badawczo – rozwojowe, wspomagające adaptację i wdrożenie systemów informatycznych dla organizacji obsługi klientów i świadczenia nowych usług pocztowych
• dualizm dróg decyzyjnych i informacyjnych, brak systemu przepływu informacji
• brak rozwiniętej strategii marketingowej w firmie, a co za tym idzie – brak zaawansowanej segmentacji rynku owocujący prymitywną ofertą usługową
• brak skutecznej polityki kadrowej mogącej sprostać nowym wymaganiom rynku
• złożona organizacja PP, obejmująca teren całej Polski, przy dużym stopniu centralizacji powoduje niedowład całej struktury i jej mozolne reakcje na potrzeby zmieniającego się rynku
• silna pozycja związków zawodowych.

Szanse (otoczenie)
• pojawienie się nowych grup odbiorców
• sprzyjające regulacje prawne, które umożliwiają utrzymanie pozycji monopolistycznej w niektórych usługach o charakterze powszechnym do 2009 roku lub dalej
• łatwy dostęp do nowych technologii
• możliwość rozwoju usług na rynku międzynarodowym
• duży rynek dobrze wykwalifikowanych specjalistów możliwych do zatrudnienia w dobie bezrobocia
• korzystne tendencje w polityce podatkowej państwa.

Artykuł pochodzi z czasopisma "Logistyka" 4/2007.